Examencommissie 2e graad Nederlands

9. Wat is een kenmerk van realisme?

A. Magische wezens staan centraal
B. Het verhaal speelt altijd in de toekomst
C. Alles draait om humor
D. De werkelijkheid wordt zo echt mogelijk weergegeven

10. Wat is een climax?

A. Het begin van een verhaal
B. De plaats waar het verhaal zich afspeelt
C. Het spannendste moment van het verhaal
D. Een grappig moment in het verhaal

11. Welke zin staat in de passieve vorm?

A. De jongen trapt de bal.
B. De bal wordt door de jongen getrapt.
C. De jongen heeft de bal getrapt.
D. Trap de bal!

12. Welk woord is een voorzetsel?

A. Mooi
B. Onder
C. Rennen
D. Groot

13. Welke zin bevat een bijwoord?

A. De hond slaapt rustig.
B. De hond is groot.
C. De hond eet een bot.
D. De hond loopt naar buiten.

14. Wat is een synoniem van “blij”?

A. Gelukkig
B. Verdrietig
C. Boos
D. Moe

15. Welke zin bevat ironie?

A. Hij loopt snel.
B. Ik ga naar school.
C. De kat zit op de stoel.
D. Wat een prachtig weer! (terwijl het stormt)

16. Welke structuuraanduider geeft een tegenstelling aan?

A. Daarom
B. Omdat
C. Maar
D. Vervolgens

17. Wat is het doel van een publireportage meestal?

A. Alleen informeren
B. Mensen aan het lachen maken
C. Een verhaal vertellen
D. Iets verkopen of promoten

18. Welke taalvariant is “ge/gij”?

A. Vlaamse tussentaal
B. Standaardtaal
C. Dialect
D. Jongerentaal

19. Welke zin bevat een bevel?

A. Kom hier!
B. Waarom lach je?
C. Ik speel voetbal.
D. Het regent vandaag.

20. Wat betekent “objectief”?

A. Sterk overdreven
B. Gebaseerd op feiten
C. Vol emoties
D. Alleen een mening geven

21. Welke uitspraak over een hoofdgedachte is correct?

A. Een hoofdgedachte bevat altijd alle voorbeelden uit de tekst.
B. Een hoofdgedachte is meestal een detail uit de inleiding.
C. Een hoofdgedachte geeft de belangrijkste boodschap van een tekst weer.
D. Een hoofdgedachte bestaat altijd uit één woord.

22. Welke combinatie van tekstsoort en voorbeeld is fout?

A. Prescriptieve tekst — veiligheidsvoorschriften
B. Narratieve tekst — true crime podcast
C. Opiniërende tekst — productreview
D. Argumentatieve tekst — handleiding

23. Welke uitspraak over signaalwoorden is correct?

A. Ze dienen enkel om moeilijke woorden te vervangen.
B. Ze helpen verbanden in een tekst herkennen.
C. Ze komen enkel voor in argumentatieve teksten.
D. Ze zijn hetzelfde als beeldspraak.

24. In welke zin is er sprake van een eufemisme?

A. Hij liegt voortdurend.
B. Het bedrijf voert een prijsaanpassing door.
C. Dat examen was moordend moeilijk.
D. Zij is zo traag als een slak.

25. Welke zin bevat een personificatie?

A. Mijn wekker schreeuwde me wakker.
B. De zon verdween achter de wolken.
C. Hij liep sneller dan de wind.
D. Dat kost een fortuin.

26. Welke uitspraak over de alwetende verteller klopt?

A. Hij vertelt altijd in de ik-vorm.
B. Hij kent enkel de gedachten van de hoofdpersoon.
C. Hij kent gevoelens en gedachten van meerdere personages.
D. Hij spreekt de lezer nooit rechtstreeks aan.

27. Welke term hoort NIET bij spanningsopbouw?

A. Climax
B. Cliffhanger
C. Enjambement
D. Spanningsboog

28. Welke zin bevat inversie?

A. Ik speel morgen voetbal.
B. Morgen speel ik voetbal.
C. Wij hebben gewonnen.
D. Zij lezen een boek.

29. Welke uitspraak over ironie is correct?

A. Ironie betekent dat je letterlijk zegt wat je bedoelt.
B. Ironie is altijd bedoeld als belediging.
C. Bij ironie bedoel je vaak het tegenovergestelde van wat je zegt.
D. Ironie komt enkel voor in literaire teksten.

30. Welke tekst is het meest subjectief?

A. Een wetenschappelijk verslag
B. Een woordenboekartikel
C. Een handleiding van een wasmachine
D. Een recensie van een film

31. Welke zin bevat een naamwoordelijk gezegde?

A. De hond blaft luid.
B. Sarah leest een boek.
C. Hij wordt erg zenuwachtig.
D. Wij spelen buiten

32. Welke uitspraak over realisme klopt?

A. Realisme toont de werkelijkheid zo geloofwaardig mogelijk.
B. Realistische teksten bevatten vaak magie.
C. Realisme draait vooral rond ridders en kastelen.
D. In realisme zijn personages altijd heldhaftig.

33. Wat is het effect van een cliffhanger?

A. De tekst wordt objectiever.
B. De lezer wil verder lezen.
C. De chronologie wordt duidelijker.
D. De tekst krijgt meer humor.

34. Welke zin bevat een voltooid deelwoord?

A. Hij loopt naar huis.
B. Wij speelden buiten.
C. Zij heeft gewonnen.
D. Lees het boek!

35. Welke uitspraak over tussentaal is correct?

A. Het is altijd standaardtaal.
B. Het komt enkel voor in Nederland.
C. Het wordt enkel door jongeren gebruikt.
D. Het ligt tussen dialect en standaardtaal.

36. Welke zin bevat een metafoor?

A. Hij vecht als een leeuw.
B. De klas is een jungle.
C. Zij loopt sneller dan ik.
D. Dat gebouw is groot.

37. Welke uitspraak over argumentatie is fout?

A. Cijfers kunnen als argument gebruikt worden.
B. Oorzaak-gevolg is een vorm van argumentatie.
C. Een tegenargument ondersteunt altijd jouw standpunt.
D. Een autoriteit kan gebruikt worden als argument.

38. Welke zin bevat een passiefconstructie?

A. De werknemer leest het verslag.
B. De documenten worden gecontroleerd.
C. De chef controleert de documenten.
D. De directeur spreekt het personeel toe.

39. Welke uitspraak over beeldspraak klopt?

A. Beeldspraak maakt teksten altijd objectiever.
B. Een vergelijking bevat vaak woorden zoals “als”.
C. Een metafoor bevat altijd een overdrijving.
D. Beeldspraak komt enkel voor in poëzie.

40. Welke combinatie is correct?

A. Assonantie — herhaling van medeklinkers
B. Enjambement — een soort verteller
C. Volrijm — geen rijm
D. Alliteratie — herhaling van beginmedeklinkers

41. Welke uitspraak over het communicatiemodel is correct?

A. De ontvanger verstuurt altijd de boodschap.
B. Het kanaal is de inhoud van de boodschap.
C. Ruis kan communicatie verstoren.
D. Het doel van communicatie is altijd informeren.

42. Welke zin bevat een dysfemisme?

A. Hij is overleden.
B. Zij werkt als poetsvrouw.
C. Hij is een vetzak.
D. Dat is een prijsaanpassing.

43. Welke term hoort bij poëzie?

A. Rekwisiet
B. Kwatrijn
C. Antagonist
D. Decor

44. Welke uitspraak over objectiviteit klopt?

A. Woordkeuze kan objectiviteit beïnvloeden.
B. Subjectieve teksten bevatten nooit feiten.
C. Objectieve teksten bevatten altijd gevoelens.
D. Ironie maakt een tekst objectiever.

45. Welke zin bevat een betrekkelijk voornaamwoord?

A. Wie belt daar?
B. Dat boek dat ik lees is spannend.
C. Geef mij dat boek.
D. Niemand wist het antwoord.

1. Welke analyse van onderstaande zin is volledig correct?

“Hoewel de minister beweerde dat de prijsaanpassing noodzakelijk was, beschouwden veel burgers het als pure misleiding.”

A. “Hoewel” is een nevenschikkend voegwoord en “prijsaanpassing” is een dysfemisme.
B. “Noodzakelijk” is een bijwoord en “pure” is een zelfstandig naamwoord.
C. “Beschouwden” is een hulpwerkwoord en “misleiding” is beeldspraak.
D. “Hoewel” leidt een bijzin in en “prijsaanpassing” is een eufemisme.

2. Welke uitspraak over onderstaande zin is correct?

“Toen de journalist schreef dat de directeur eindelijk verantwoordelijkheid opnam, klonk dat voor veel lezers ironisch.”

A. De zin bevat uitsluitend objectieve taal.
B. “Ironisch” wijst erop dat de letterlijke betekenis waarschijnlijk niet overeenkomt met de bedoelde betekenis.
C. “Eindelijk” maakt de zin volledig neutraal.
D. De hoofdzin staat vóór de bijzin.

3. Welke combinatie van stijlfiguur én effect is correct?

A. Metafoor — maakt een tekst altijd objectiever
B. Ironie — verduidelijkt letterlijke informatie
C. Overdrijving — versterkt vaak emotionele impact
D. Personificatie — verwijdert sfeer uit een tekst

4. Welke uitspraak over deze tekstzin is het meest correct?

“Iedere verstandige leerling weet dat sociale media een gevaar vormen voor de concentratie.”

A. De zin is volledig objectief omdat er geen ik-vorm gebruikt wordt.
B. De zin bevat een autoriteitsargument.
C. Het woord “verstandige” stuurt de mening van de lezer en verhoogt de subjectiviteit.
D. De zin bevat een vergelijking.

5. Welke analyse van onderstaande zin klopt volledig?

“Nooit eerder had hij zo’n beklemmende stilte ervaren.”

A. De zin bevat inversie en een bijwoordelijke bepaling.
B. De zin bevat een passieve constructie en een lijdend voorwerp.
C. “Beklemmende” is een bijwoord en “stilte” een werkwoord.
D. De zin staat in de voltooid tegenwoordige tijd.