€ 2.99

Maatschappijleer samenvatting over hoofdstuk 2 (rechtstaat)

Dit is een maatschappijleer samenvatting over het hoofdstuk rechtstaat. Wie bepaalt er wat er wel en niet mag Hoe verloopt een rechtszaak


Stel vragen over het document of bekijk de reacties (0)

Nieuw: Verdien geld door bijles te geven, scripties na te kijken, vertaalwerk te leveren, of help studenten op een andere manier. Bied studiehulp aan ›

Preview document (2 van de 6 pagina's)
Preview: Maatschappijleer samenvatting over hoofdstuk 2 (rechtstaat) Preview: Maatschappijleer samenvatting over hoofdstuk 2 (rechtstaat)

Download alle 6 pagina's voor € 2,99

Document in winkelwagen

Samenvatting maatschappijleer hf 2 rechtsstaat
2.1
Wie bepaalt wat wel en niet mag
Op elke plek leer je bewust en onbewust de normen en waarden, dit proces heet
socialisatie. De meeste omgangsregels staan niet op papier. Dit zijn ongeschreven regels.
Alle regels die in de wet staan zijn geschreven regels. Deze regels worden door het kabinet
en het parlement gemaakt.
Hoe kun je je aan die regels houden
Internalisatie zijn gedragingen die eigen zijn gemaakt, zoals rechts lopen en kleren aandoen.
Bij sociale controle helpt iemand anders je met hoe je moet gedragen.
Waarom accepteren wij al die regels
De filosoof Thomas Hobbes zei als er niemand is die boven de burger staat dan komt er een
oorlog. Om zon strijd te voorkomen was er volgens Hobbes een sociaal contract tussen
burgers en soevereine macht nodig waarbij burgers een deel van hun vrijheid afstaan in ruil
voor orde en veiligheid.
Dus nu zijn alle rechten voor iedereen geregeld
In de Grondwet staan verschillende grondrechten. Meestal gaat het over de klassieke
grondrechten, deze vormen de basis voor andere wetten. Bij de klassieke grondrechten
wordt onderscheid gemaakt tussen gelijkheidsrechten, politieke rechten en vrijheidsrechten.
Het belangrijkste gelijkheidsrecht staat in artikel 1 (discriminatie niet toegestaan). De
politieke rechten maken het voor burgers mogelijk om aan de democratie deel te nemen
door te gaan stemmen (actief kiesrecht) en zich verkiesbaar te stellen (passief kiesrecht). De
vrijheidsrechten gaat over vrijheid van meningsuiting. Bij deze grondrechten kan je naar de
overheid stappen als iets mis is, maar bij sociale grondrechten (school, huis, gezondheid)
niet, omdat je deze rechten niet kan afdwingen.

2.2
Kan de overheid dus gewoon haar gang gaan
De Nationale ombudsman komt op voor burgers die zich door de overheid slecht behandeld
voelen. In strafzaken heeft hij geen macht. De ombudsman, het CBP en de rechtspraak
kunnen de overheid beperken.
Hoe zorgen we voor de bescherming van burgers
Iedereen moet zich aan de wet houden maar tegenover de plichten staan rechten. In een
rechtsstaat is de staat gebonden aan het recht ofwel het geheel van geldende rechtsregels.
Rechtsregels regelen niet alleen wat burgers wel of niet mogen doen, maar ook hoe ver
overheidsinstanties mogen gaan. Doordat er veel instanties zijn die dit controleren,
voorkomt dat er te veel macht gaat naar een bepaalde groep. De grondbeginselen van een
rechtsstaat:
1. De aanwezigheid van grondrechten
2. Een machtenscheiding
3. Het legaliteitsbeginsel
4. Een onafhankelijke rechtspraak

De machtenscheiding is de trias politica, de rechterlijke macht staat los van de uitvoerende
macht en de regering. Het legaliteitsbeginsel heeft 2 kenmerken:
1. De overheid moet zich aan de rechtsregels houden
2. Je kunt alleen gestraft worden voor iets waarvan in de wet staat dat het strafbaar is.
Bij een onafhankelijke rechtspraak moeten rechters onafhankelijk recht kunnen spreken. De
rechtspraak gaat over conflicten tussen burgers onderling (burgerlijke recht), burgers en
overheid (bestuursrecht) en recht als iemand een strafbaar feit heeft gepleegd (strafrecht).

Hoe komen rechters tot hun oordeel
Om tot een oordeel te komen maken rechters gebruik van verschillende rechtsbronnen:
wetten, rechtspraak, het gewoonterecht en verdragen. De rechtspraak zijn de gesproken
worden van de rechter, jurisprudentie. Het gewoonterecht zijn ongeschreven regels. De
verdragen zijn afspraken met andere landen zoals de rechten van de mens (doodstraf).
2.3
Zijn politie en justitie wel te vertrouwen
Bij elke overtreding wordt een proces-verbaal gemaakt. Een verdacht mag hierin liegen.
Hoe ver mag de politie gaan
De politie heeft 3 taken: ordehandhaving, opsporing en hulpverlening. De politie en leger
hebben het geweldsmonopolie. De politie heeft verschillende bevoegdheden: het staande
houden van verdachten (vragen naar ID), aanhouden en voor verhoor meenemen, fouilleren
en geweld gebruiken. Hierbij zijn wel regels; het moet proportioneel zijn. De verdachte heeft
ook rechten, hij mag zwijgen maar moet wel zijn vingerafdrukken geven.
Wie beslist over de bevoegdheden van politie en justitie
De officier van justitie werkt voor het Openbaar Ministerie. Het OM maakt deel uit van 2/3
uit de trias politica, samen met rechters de rechterlijke macht en samen met politie de
uitvoerende macht. De officier van justitie:
- Leidt het opsporingsonderzoek (beslist of mensen hun werk goed doen)
- Beslist of iemand strafrechtelijk wordt vervolgd
- Kan bepaalde verdachten zelf straffen
- Zorgt ervoor dat het vonnis van de rechter wordt uitgevoerd
De officier van justitie kan toestemming geven met preventief fouilleren, iedereen wordt
gefouilleerd. Het proces-verbaal vormt de basis voor eventuele vervolging van verdachten.
Het OM is de enige die verdachten voor de rechter kunnen slepen. Op basis van het
opportuniteitsbeginsel kan het OM beslissen om niet over te gaan tot vervolging. Bij het
seponeren van een zaak wordt er onderscheid gemaakt tussen een technische sepot en een

Toon preview als tekst ▼
Reacties (0)

Plaats als eerste een vraag of opmerking over dit document.

€ 2,99

Document in winkelwagen
  • check Niet tevreden? Geld terug
  • check Document direct te downloaden
Specificaties
Verkoper
charlotte
charlotte

Aantal documenten: 14

Aanbevolen documenten
Inloggen via e-mail
Nieuw wachtwoord aanvragen
Registreren via e-mail
Aanmelden via Facebook
Winkelwagen

Actie: ontvang 10% korting bij aankoop van 3 of meer documenten!

Actie: ontvang 10% korting bij aankoop van 3 of meer documenten!